در تفسیر آیت صوم و بیان فرضیت روزه ماه رمضان – ۳

و این روایت در تفسیر قاضی [نام تفسیر قاضی (انوار التنزیل) است قاضی بیضاوی عبدالله شافعی توفی سنة ۶۸۵ ه.ق. [۱۲۸۶م.] فی تبریز] است فعدة من ایام اخر بر وی باشد و مریض را مقدم داشت كه عذر وی قوی ترست و او را دران اختیار نیست بخلاف مسافر كه سفر وی اختیاریست قوله تعالـٰی وعلی الذین یطیقونه فدیه طعام مسكین و بر كسانی كه ایشانرا طاقت روزه داشتن باشد و ایشانرا عذر مرض و سفر نبود اگر افطار كنند فدیه باشد بر ایشان كه آن اطعام مسكین ست از برای هر روزی نصف صاع از گندم یا صاعی از غیر وی نزدیک علمای ما و فقهای عراق نیز برینند پس نسخ شد تخیر بر آیت فمن شهد منكم الشهر فلیصمه و از برای این معنی فمن كان منكم مریضا او علی سفر را مكرر گردانیدو بعضی گفته اند لا در وی مضمر است معناه لا یطیقونه و این قراءت حفصه خاتون ست رضی الله عنها و برین تقدیر منسوخ نباشد فمن تطوع خیرا فهو خیر له هر كس اطعام طعام را زیادت كرده اند یعنی دو مسكین یا زیادت را طعام دهد از برای هر روزی هر یک را نصف صاع از گندم یا زیادت كند پس آن زیادتی بهتر بود مر او را از برای آنكه ثواب آن زیادت خواهد بود وان تصوموا خیرا لكم ان كنتم تعلمون و اینكه روزه دارید ای آنانی كه طاقت روزه داشتن دارید بهتر بود مر شما را از فدیه و تطوع خیر اگر شما بدانید آنچه روزه است از فضیلت و براءت ذمه

و بعضی گفته اند اگر شما از اهل علم و تدبر اید بدانید این را كه روزه بهترست مر شما را ازان فدیه و زیادتی آن قوله تعالـٰی شهر رمضان الذی انزل فیه القرآن یعنی آن ایام معدودات كه روزه آن بر شما فرض كرده شد ماه رمضان است یا بدل باشد از صیام و تقدیر چنان باشد كه كتب علیكم شهر رمضان ای صیامه یعنی فرض كرده شد بر شما روزه ماه رمضان یا مبتدا بود